Het terracotta leger van Qin Shi Huangdi

Aanleg en vondst
Aangevallen door schimmels
Naar de beurs?
Graf grootmoeder Eerste Keizer gevonden (aug'06)

Aanleg en vondst
Vanaf het moment dat koning Zheng als veertienjarige de troon van de machige staat Qin besteeg (246 v. Chr.) werd al met de aanleg van zijn toekomstige grafcomplex in de buurt van zijn hoofdstad begonnen.
Nadat hij zichzelf had uitgeroepen tot Eerste Keizer, 221 v. Chr.) pakte hij de zaken groots aan. 700.000 Dwangarbeiders werkten aan een onderaardse grafkamer, vol modellen van paleizen, gebouwen en allerhande gebruiksvoorwerpen en kostbare stenen. De kamer werd afgedekt en bovenop werd een kunstmatige heuvel aangelegd.

Een groepje krijgers dat deel uit maakt van het giggantische terracotta leger van de Eerste Keizer, begraven in de buurt van zijn graf bij Xi'an.
(Naar: "Terra-cotta warriors and horses at the tomb of Qin Shi Huang, the first emperor of China", Cultural Relics Publishing house. 1987)

Volgens geschiedschrijver Sima Qian werden de kinderloze concubines van de keizer mee in het graf begraven, evenals de handwerkslieden die aan het complex hadden meegewerkt. Oorspronkelijk was het complex twee vierkante kilometer groot. Nu is slechts de heuvel zichtbaar. Wat zich precies in de grafkamer bevindt weet niemand. De heuvel is (helaas) nog niet uitgegraven en dat geldt ook voor het 'Dodenwachters Paleis', waarvan in 1977 delen zijn gevonden.
Een van de realistische portretten van de krijgers van het terracotta leger. Alle gezichten van de krijgers zijn verschillend en men neemt dan ook aan dat echte soldaten model hebben gestaan.

Wat niemand tot het jaar 1974 ook maar kon vermoeden, is dat op anderhalve kilometer afstand van de grafheuvel nog een archeologische schat verborgen lag. In dat jaar was een boer bezig een waterput te slaan toen hij stuitte op enkele terracotta beelden. Verdere opgravingen wezen uit dat het hier ging om een belangrijk deel van het grafcomplex van de Eerste Keizer. Verdeeld over vier kuilen is hier een terracotta leger gevonden, met beelden van krijgers, paarden en strijdwagens. Kuil 1 is met zijn 210 bij 60 meter de grootste en bevat meer dan 3000 infanteristen en zes strijdwagens.In kuil 2 zijn 1400 beelden aangetroffen en in kuil 3 staan 68 beelden van hogere officieren en generaals. Kuil 4 is leeg.
De beelden zijn gemiddeld 1.86 meter hoog en wegen 300 kg.  De opgravingen zijn nog in volle gang, maar inmiddels is het grafcomplex na de Grote Muur wellicht de belangrijkste toeristische attractie van China. Het bevindt zich op ca 30 km ten oosten van Xi'an, de hoofdstad van de provincie Shaanxi (ongeveer 1300 km van Beijing).

Leger aangevallen door schimmels
In 2000 werd bekend dat het beroemde Terracotta Leger werd geplaagd door hardnekkige schimmels en in januari 2002 verschenen berichten dat het Leger als toeristische attractie binnenkort wellicht op de aandelenbeurs wordt genoteerd.

Een overzicht van de Xian-hal met daarin een groot deel van het Stenen Leger.

Schimmels werden al direct geconstateerd na de eerste ontdekking van het begraven leger in 1974, maar in 2000 bleek dat het probleem sterk was verergerd. De originele kleuren worden aangetast en zijn langzaam maar zeker aan het vervagen.

Ondermeer het Belgische farmaceutische bedrijf Janssen Pharmaceutica, dat ook een vestiging heeft in Xi'an, werd gevraagd een oplossing te zoeken voor dit probleem.

Na een periode van besprekingen kwamen beide partijen in 2001 een contract overeen dat een looptijd heeft van drie jaar. Een team Chinese onderzoekers heeft inmiddels een opleiding gevolgd in Belgie en werkt nu in Xi'an aan de bestrijding van de schimmels. Op dit moment zijn 19 verschillende schimmels geconstateerd. Deze worden aangepakt door ze te bespuiten met een speciaal anti-schimmel preparaat (anti-mycoticum).

De bestrijding is 'succesvol', aldus woordvoerder Brydenbach van Janssen Pharmaceutica desgevraagd. 'De schimmels zullen zeker verdwijnen. Maar: dat heeft zijn tijd nodig. De behandeling moet meerdere keren worden herhaald. Bovendien moet men uiterst voorzichtig te werk gaan, opdat niet de originele verflaag van de beelden wordt beschadigd'.

Of de beelden nu definitief gered zijn? Brydenbach: 'Dat is moeilijk te zeggen. Het hele project is een voortdurend leerproces en is ook nog eens onvoorspelbaar. Wie weet duiken in de toekomst weer nieuwe schimmels op?'

Oorzaak van de schimmels is condens, dat op zijn beurt wordt veroorzaakt door de vele bezoekers die het Leger dagelijks bewonderen. Vocht van kleding, huid en adem stijgt naar het halfronde dak van de overkapping van het opgravings-museum, om vervolgens in druppels terug te lekken op de beelden. Vooral de nog maar half-uitgegraven beelden zijn er slecht aan toe.
Het lijkt dweilen met de kraan open. Dagelijks bezoeken gemiddeld 5000 mensen het museum, en op hoogtijdagen zijn dat er wel 50.000.

Naar de beurs?
Precies dat hoge bezoekersaantal ook, bracht de provinciale autoriteiten op een ander idee. In 1999 werd voor het eerst het plan gelanceerd om het 'achtste wereldwonder', zoals het Leger ter plekke wordt aangeduid, naar de beurs te brengen. Tezamen met de overige toeristische attracties in de provincie Shaanxi, zoals de berg Huashan. Daartoe werd de een bedrijf opgericht dat onder leiding stond van de overheidsorganisatie Shaanxi Tourism Group. De centrale overheid heeft van het begin af aan het idee afgekeurd en weet zich gesteund door wetenschappers en ambtenaren uit de sector Cultureel Erfgoed. Erfgoed van een groot belang, zoals het Terracotta Leger, mag niet in handen gegeven worden van private ondernemingen, zo menen zij.

Bron: The Straits Times, AFP, Xinhua

Graf grootmoeder Eerste Keizer ontdekt
Na ruim een jaar onderzoek kunnen archeologen met vrij grote zekerheid stellen dat het graf van de grootmoeder van de Eerste Keizer is gevonden. De grafheuvel ligt op 30 kilometer ten zuidwesten van dat van de keizer en bevat aanwijzingen dat het uit diezelfde tijd moet stammen.
Ook zijn er twee strijdwagens opgegraven die zijn getrokken door zes paarden, een privilege dat alleen aan vorsten toebehoorde. Noch grafkist noch het lichaam zelf zijn gevonden. De grafheuvel is in het verleden meerdere keren geplunderd geweest.

Bron: People's Daily,